
TONO
He aha mātou i whiriwhiri ai
10
Rongoā
I roto i te rāngai rongoā, he mea nui te tika me te akuaku, he otinga pono ngā papa kirihou kua huihuia. Mā te ngāwari o te horoi, me te kaha ki te huri i te rahi o ngā papa, ka taea te urutau i roto i ngā mahi whakahaere rongoā. Ka whai wāhi tēnei urutau ki te whai huatanga o te utu me te whai huatanga o te whakahaere.
11
Tākai Matua
Ko te umanga takai tuatahi e whakawhirinaki ana ki te whakahaere rauemi whai hua kia tae atu ai ngā hua ki te mākete me te kore he pakaru. He otinga utu-pai ngā papa kirihou kua huihuia, me te iti o te utu pakaru me te kaha ki te huri i ngā rahi. He pai te urutau o tēnei ngāwari ki te whakahaere i ngā momo rahinga takai me te kore e hiahiatia he whakakapinga papa tonu.
12
Hokohoko - Tohatoha
He mea nui te tohatoha whai hua i roto i te rāngai hokohoko. Nā te maha o ngā whakamahinga me te hoahoa pakari o ngā papa kirihou kua huihuia, ka maeneene ake te tohatoha. Mā te ngāwari o te wetewete me te huihui anō ka taea te whakarerekē tere i ngā rahi o ngā papa, kia rite ki ngā hiahia hihiri o ngā pokapū tohatoha hokohoko.
13
Hokohoko - Hokohoko
01
Ahuwhenua
I roto i te ahuwhenua, he mea nui te kawe i ngā hua mata, he mea nui ngā papa kirihou kua huihui hei whakarerekē i te kēmu. Nā te iti o te utu pakaru me te kaha ki te whakakapi i ngā taha pakaru anake, ka nui te penapena. Hei tāpiri, mā te kōwhiringa ki te whakawhiti i ngā rahi papa e hiahiatia ana ka urutau ki ngā rahi rerekē o ngā hua ahuwhenua, ka ngāwari ake te urutau me te whai hua o te tukanga katoa.
02
Ngā Pūnaha Aunoa
Ka tupu pai ngā pūnaha aunoa i runga i te tika me te pono. Nā te rite o ngā rahi me te pakari o ngā papa kirihou kua huihuia, ka uru pai ki ngā tukanga whakahaere rauemi aunoa. Mā te ngāwari o te wetewete me te huihui anō ka taea te hototahi ki ngā whakaritenga aunoa e huri haere ana, kia maeneene ai, kia whai hua ai hoki te rere o te mahi.
03
Aunoa
E whakawhirinaki ana te umanga motuka ki ngā mahi kawe waka pakari hei whakahaere i ngā wāhanga me ngā wae. Ko ngā papa kirihou kua huihuia, e mōhiotia ana mō ō rātou āhuatanga ārai-tukituki pai rawa atu, ka whakarato i te ātete pai ki ngā tukinga, ka tiaki i ngā wae motuka i te wā e kawe ana. Ka whai wāhi tēnei manawanui ki te roa ake o te ora ratonga, ka whakaiti i te auau o te whakakapinga papa me ngā utu e pā ana.
04
Inu
I roto i te umanga inu, he mea nui te akuaku me te horoi. Ko ngā papa kirihou kua huihuia, me ō rātou mata he ngāwari ki te horoi, ka tutuki i ngā paerewa pakari o te umanga kai. Ko ngā kōwhiringa tae rerekē mō ngā taha papa e āwhina ana i te whakarōpūtanga o ngā taonga, e whakarite ana i tētahi whare putunga taro tunu kai e pai ana te whakaritenga me te ātaahua ki te titiro.
06
Miraka
Pērā i te umanga tunu taro, he mea nui te horoi i te whare miraka. He pai ngā papa kirihou kua huihuia, me ō rātou mata he akuaku, he ngāwari hoki te tiaki, mō ngā whakaritenga pakari o ngā hua miraka. Ko ngā otinga whakatika utu iti e whakaratohia ana e ēnei papa e hangai ana ki ngā whakaaro ōhanga o ngā mahi miraka.
07
Tauhokohoko Ipurangi
I roto i te ao tere o te hokohoko ipurangi, he mea nui te tere me te whai hua o te whakatutuki i ngā ota, he otinga ngāwari ngā papa kirihou kua huihuia. Mā te kaha ki te whakawhiti i ngā rahi papa e hiahiatia ana ka taea e ngā whare putunga hokohoko ipurangi te urutau ki ngā tono taonga e huri haere ana, me te kore e hiahiatia he haumi nui ki ngā papa hou.
08
Te Hanga Kai
Ko te whai huatanga te tūāpapa o ngā tukanga hanga kai. Ko ngā papa kirihou kua huihuia, me ō rātou utu whaitake me ngā kōwhiringa whakatika iti, ka whai wāhi ki te whakahaere i ngā mahi. Ko te whānuitanga o ngā tae ka āwhina i te whakarite i ngā rauemi mata me ngā hua kua oti, ka whakarei ake i te whai huatanga whānui i roto i ngā whare hanga kai.
09
Mīti me te Manu
Me āta whakahaere ngā hua mīti me ngā hua heihei i te wā e kawe ana kia mau tonu ai te kounga me te haumaru. Mā ngā āhuatanga ārai-tukituki motuhake o ngā papa kirihou kua huihuia ka tiakina pai ēnei hua, ka whakaiti i te tūponotanga o te kino me te para. E hangai ana tēnei kaha tiaki ki ngā whakaaro ōhanga o te umanga mīti me te heihei.
10
Rongoā
I roto i te rāngai rongoā, he mea nui te tika me te akuaku, he otinga pono ngā papa kirihou kua huihuia. Mā te ngāwari o te horoi, me te kaha ki te huri i te rahi o ngā papa, ka taea te urutau i roto i ngā mahi whakahaere rongoā. Ka whai wāhi tēnei urutau ki te whai huatanga o te utu me te whai huatanga o te whakahaere.
11
Tākai Matua
Ko te umanga takai tuatahi e whakawhirinaki ana ki te whakahaere rauemi whai hua kia tae atu ai ngā hua ki te mākete me te kore he pakaru. He otinga utu-pai ngā papa kirihou kua huihuia, me te iti o te utu pakaru me te kaha ki te huri i ngā rahi. He pai te urutau o tēnei ngāwari ki te whakahaere i ngā momo rahinga takai me te kore e hiahiatia he whakakapinga papa tonu.
12
Hokohoko - Tohatoha
He mea nui te tohatoha whai hua i roto i te rāngai hokohoko. Nā te maha o ngā whakamahinga me te hoahoa pakari o ngā papa kirihou kua huihuia, ka maeneene ake te tohatoha. Mā te ngāwari o te wetewete me te huihui anō ka taea te whakarerekē tere i ngā rahi o ngā papa, kia rite ki ngā hiahia hihiri o ngā pokapū tohatoha hokohoko.
13
Hokohoko - Hokohoko
01
Ahuwhenua
I roto i te ahuwhenua, he mea nui te kawe i ngā hua mata, he mea nui ngā papa kirihou kua huihui hei whakarerekē i te kēmu. Nā te iti o te utu pakaru me te kaha ki te whakakapi i ngā taha pakaru anake, ka nui te penapena. Hei tāpiri, mā te kōwhiringa ki te whakawhiti i ngā rahi papa e hiahiatia ana ka urutau ki ngā rahi rerekē o ngā hua ahuwhenua, ka ngāwari ake te urutau me te whai hua o te tukanga katoa.
02
Ngā Pūnaha Aunoa
Ka tupu pai ngā pūnaha aunoa i runga i te tika me te pono. Nā te rite o ngā rahi me te pakari o ngā papa kirihou kua huihuia, ka uru pai ki ngā tukanga whakahaere rauemi aunoa. Mā te ngāwari o te wetewete me te huihui anō ka taea te hototahi ki ngā whakaritenga aunoa e huri haere ana, kia maeneene ai, kia whai hua ai hoki te rere o te mahi.
03
Aunoa
E whakawhirinaki ana te umanga motuka ki ngā mahi kawe waka pakari hei whakahaere i ngā wāhanga me ngā wae. Ko ngā papa kirihou kua huihuia, e mōhiotia ana mō ō rātou āhuatanga ārai-tukituki pai rawa atu, ka whakarato i te ātete pai ki ngā tukinga, ka tiaki i ngā wae motuka i te wā e kawe ana. Ka whai wāhi tēnei manawanui ki te roa ake o te ora ratonga, ka whakaiti i te auau o te whakakapinga papa me ngā utu e pā ana.
04
Inu
I roto i te umanga inu, he mea nui te akuaku me te horoi. Ko ngā papa kirihou kua huihuia, me ō rātou mata he ngāwari ki te horoi, ka tutuki i ngā paerewa pakari o te umanga kai. Ko ngā kōwhiringa tae rerekē mō ngā taha papa e āwhina ana i te whakarōpūtanga o ngā taonga, e whakarite ana i tētahi whare putunga taro tunu kai e pai ana te whakaritenga me te ātaahua ki te titiro.




